Haber Detayı
27 Haziran 2020 - Cumartesi 14:09 Bu haber 289 kez okundu
 
Tekliflerin, yaklaşık maliyetin çok altında olmaması nedeniyle ihale iptal edilebilir mi?
Karar No : 2017/UY.I-1786
İPTAL KARARLARI Haberi
Tekliflerin, yaklaşık maliyetin çok altında olmaması nedeniyle ihale iptal edilebilir mi?

Başvuruya konu ihalenin 1’inci kısmı olan “Seyhan İlçesi Akkapı Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi 1. ve 2. Bina Güçlendirme ve Onarım İşi” için yaklaşık maliyetin yaklaşık 16 altında teklif sunulduğu, sunulan teklif fiyatının ekonomik açıdan en avantajlı teklif olmasına rağmen yapılan şikayet başvurusu üzerine ihalenin iptal edildiği, gerekçe olarak “ihaleye yeterli sayıda katlımın olmasına ve ihalenin ilgili kısım için yaklaşık maliyete oranla yapılan tenzilatın 15,95 olmasına rağmen, teklif edilen miktarların yaklaşık maliyete yakın sınırlarda toplanmış olması nedeniyle, sınır değerin yapılabilir bir bedelin üstüne bir bedel çıktığından yeterli rekabetin sağlanamamış olması ihtimali, kamu zararı ve şaibeye sebebiyet verebileceği” hususunun gösterildiği, fakat bu gerekçenin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu, zira ihalenin söz konusu kısmında 6 adet ihale dokümanı alınıp 6 istekli tarafından teklif sunulduğu, sunulan tekliflerinin tamamının yaklaşık maliyetin altında olduğu, bahse konu tekliflerin tamamının geçerli kabul edildiği, bu yönüyle ihalenin iptal edilmesi gerekçelerinin ortadan kalktığı iddia edilmektedir.

 

 

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

 

İhale konusu işin Adana İl Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı 7 adet okulun güçlendirilmesi ve onarımı işi olduğu, kısmi teklife açık olmak üzere ihaleye çıkılan söz konusu işin şikâyete konu edilen kısmının 1’inci kısım Seyhan İlçesi Akkapı Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi birinci ve ikinci bina güçlendirme ve onarım işi olduğu tespit edilmiştir.

 

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 34’üncü maddesinde, “…34.2. Teklifi sınır değerin altında olduğu tespit edilen isteklilerin teklifleri, Kanunun 38 inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin reddedilecektir.” düzenlemesi,

 

Anılan Şartname’nin “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptal edilmesi” başlıklı 35’inci maddesinde, “35.1. İhale komisyonu kararı üzerine İdare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez.

35.2. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum, bütün isteklilere gerekçesiyle birlikte derhal bildirilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Şikâyete konu ihalenin 1’inci kısmında yaklaşık maliyetin 3.739.614,44 TL olarak belirlendiği, 6 firma tarafından ihale dokümanı satın alındığı, ihale dokümanı satın alan 6 isteklinin tamamı tarafından teklif verildiği, tekliflerin tamamının geçerli kabul edildiği,

 

Söz konusu geçerli teklifler ile yaklaşık maliyet esas alınarak sınır değerin 2.953.690,05 TL olarak hesaplandığı, bahse konu sınır değer tutarının altında teklif fiyatı sunan isteklinin yer almadığı,

 

24.05.2017 tarihinde alınan ihale komisyonu kararı ile ihalenin, ekonomik açıdan en avantajlı teklif fiyatı 3.143.000,00 TL sunan Seal İnş. ve Tic. A.Ş. - Serkan Altılar İş Ortaklığı üzerinde bırakılmasına karar verildiği, söz konusu kararın 26.05.2017 tarihinde onaylandığı,

 

Bu karar üzerine 31.05.2017 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, söz konusu başvuru üzerine alınan 01.06.2017 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin tüm kısımlarının iptal edilmesine karar verildiği,

 

İhale komisyonu tarafından ihalenin iptal edilmesine gerekçesine 01.06.2017 tarihli 3 numaralı ihale komisyonu kararında yer verilmiş olup, söz konusu gerekçede “31.05.2017 tarihli ve 7969205 sayılı dilekçeye istinaden yeniden yapılan inceleme sonucunda ihale kısımları bazında her ne kadar yeterli sayıda teklif olmasına ve yaklaşık maliyetin 15.95, … gibi kırımlar olmasına rağmen, teklif edilen miktarların yaklaşık maliyete yakın sınırlarda toplanmış olması nedeniyle sınır değer işin yapılabilir bedelinin üstünde bir bedel çıktığından yeterli rekabet sağlanamamış olması ihtimali, muhtemel kamu zararı ve şaibeye sebebiyet verebileceği düşünülerek, kamu yararı gözetilerek ihalenin iptale edilmesine ihale komisyonu olarak karar verilmiş…” ifadelerinin yer aldığı anlaşılmıştır.

 

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

 

“Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü,

 

“İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinin 5, 6 ve 7’nci fıkrasında ise “İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. Kararlarda isteklilerin adları veya ticaret unvanları, teklif edilen bedeller, ihalenin tarihi ve hangi istekli üzerine hangi gerekçelerle yapıldığı, ihale yapılmamış ise nedenleri belirtilir.

İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder.

İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır.” hükümleri yer almaktadır.

 

Yukarıda belirtilen Kanun hükümleri uyarınca, idarenin ihaleyi iptal etmekte serbest olduğu hüküm altına alınmış olsa da, bu yetkinin sınırsız olmadığı, söz konusu iptal yetkisinin 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde sayılan rekabet, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması, kaynakların verimli kullanılması ilkeleri ve kamu yararı temel ilkeleri ile sınırlandırılmış olması gerekmektedir.

 

01.06.2017 tarihli ihale komisyonu kararında yer alan ihalenin iptali gerekçeleri incelendiğinde, söz konusu ihalede rekabetin oluşmama ihtimali neticesinde teklif fiyatlarının yaklaşık maliyet tutarı etrafında kümelendiği ve dolayısıyla sınır değerin işin yapılabilir bedelinin üstünde oluştuğu ve bundan kaynaklı muhtemel kamu zararının ve ihaleye şaibe karışmasının iptal gerekçesi olarak gösterildiği görülmektedir.

 

Öncelikle rekabet ilkesi ihaleye konu işi yapabilecek potansiyele sahip firmaların en üst düzeyde katılımı ile ihalede işin yapılabilirlik bedelinin en ekonomik seviyeye indirgenmesini ve böylece kaynakların verimli kullanılmasını sağlayan temel bir ilke olduğu, bunun ise ihale dokümanı alarak istekli olabilecek statüsünü kazanan firmaların idarenin ihtiyaçları doğrultusunda ihalede teklif verme düzeyinin en üst seviyeye çıkarılması ile başarılabileceği anlaşılmaktadır.

 

Yapılan incelemede başvuruya konu ihalede 6 firma tarafından ihale dokümanı temin edildiği, bu firmaların tamamı tarafından teklif sunulduğu, söz konusu tekliflerin geçerli kabul edildiği görülmüştür. Söz konusu veriler göz önünde bulundurulduğunda, idarece söz konusu ihalede rekabetin sağlanamadığı gerekçesinin yerinde olmadığı, aksine şikâyete konu ihalede rekabet ortamının oluşmuş olduğu anlaşılmıştır.

 

Diğer taraftan teklif fiyatlarının belli bir seviyede kümelenmesi ile söz konusu ihalede rekabet ortamının oluşmaması arasında doğrudan bir ilişkinin olmadığı görülmektedir. Zira İdari Şartname’de sınır değer tutarı altında sunulan tekliflerin reddedileceği düzenlemesi yer almaktadır. İlgili düzenlemeyi dikkate alarak teklif sunan isteklilerin tekliflerini hazırlarken işin yapılabilirlik kriterlerini dikkate alacakları, dolayısıyla yaklaşık maliyet tutarının çok altında teklif fiyatlarının sunulmayacağı, netice olarak ise teklif fiyatlarının belli bir tutar etrafından kümelenmesinin doğal olduğu anlaşılmıştır.

 

Öte yandan ihalede sunulan tüm tekliflerin yaklaşık maliyet tutarının altında olduğu, bu yönü ile söz konusu ihalede kamu zararı oluştuğu gerekçesinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.       

 

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve iptal gerekçesi ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, ihale yetkilisi tarafından onaylanan ihale komisyonu kararıyla ihalenin şikâyete konu 1’inci kısmının iptal edildiği, iptale ilişkin ihale komisyon kararında belirtilen gerekçelerin 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde sayılan ilkeler ile uyuşmadığı görülmekte olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu anlaşılmıştır. Bu itibarla idarenin ihalenin iptali kararının iptaline karar verilmesinin uygun olacağı sonucuna varılmıştır.

 

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

 

İdarenin ihalenin iptali kararının iptaline,

Kaynak: (Kik) - Kik Kararları Editör: Harun Uğraş ASLAN
Yorumlar
Haber Yazılımı