Haber Detayı
28 Aralık 2020 - Pazartesi 11:54 Bu haber 5281 kez okundu
 
Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli tarafından teklif geçerlik süresinin uzatılmaması üzerine ikinci en avantajlı istekliye teklif geçerlilik süresini uzatıp uzatmadığı sorulmadan ihale iptal edilebilir mi?
Karar No : 2020/UY.I-2070
İPTAL KARARLARI Haberi
Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli tarafından teklif geçerlik süresinin uzatılmaması üzerine ikinci en avantajlı istekliye teklif geçerlilik süresini uzatıp uzatmadığı sorulmadan ihale iptal edilebilir mi?

27.11.2020 tarihli ihalenin iptali kararında, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi isteklinin teklif geçerlik süresini uzatmayarak sözleşme imzalamayacağını bildirmesi üzerine, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen kendileri dâhil diğer isteklilere tekliflerinin geçerli olup olmadığı sorulmaksızın ihalenin iptal edildiği, idare tarafından Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.7’nci maddesinde yapılan açıklama ve buna bağlı mevzuata aykırı hareket edildiği, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen kendilerine teklif geçerlik süresini uzatarak sözleşmeyi imzalamaları hususunda davet gönderilmesi gerektiği, idarelerin takdir yetkisinin mutlak ve sınırsız olmadığı, takdir yetkisinin 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde yer alan temel ilkeler çerçevesinde ve kamu yararı ile hizmet gerekleri doğrultusunda usule ve amaca uygun olarak kullanılması gerektiği, ayrıca 27.11.2020 tarihli ihalenin iptali kararında tekliflerinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen isteklinin teklifinden 35.974.241,61 TL daha yüksek olduğunun ifade edildiği, tekliflerinin teklif geçerlik süresini uzatmayarak sözleşme imzalamayı kabul etmeyen ve bu suretle geçersiz hale gelen bir teklifle kıyaslanmasının uygun olmadığı, tekliflerinin yaklaşık maliyetin altında olduğu iddialarına yer verilmiştir.

 

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

 

 

 

4734 sayılı Kanun’un 39’uncu maddesinin gerekçesinde yer alan  “Tekliflerin yaklaşık maliyete kıyasla çok yüksek olması veya yaklaşık maliyete göre çok yüksek olmamakla birlikte mevcut ödeneğin verilen teklifleri karşılayamaması, Kanunun temel ilkelerine uygun olmayan durumların tespiti gibi nedenlerle, ihale yetkilisinin onayından önceki herhangi bir aşamada ihale komisyonunun kararı üzerine idareye uluslararası mevzuata paralel bir şekilde ihaleyi iptal etme yetkisi verilerek, buna ilişkin hükümler düzenlenmiştir.” ifadesinden ihaleye verilen tekliflerin yaklaşık maliyete kıyasla çok yüksek olması veya yaklaşık maliyete göre çok yüksek olmamakla birlikte mevcut ödeneğin verilen teklifleri karşılayamaması ya da Kanunun temel ilkelerine uygun olmayan durumların tespiti gibi nedenlerle, idareye ihaleyi iptal etme yetkisi verilmiştir.

         

T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından 2020/234568 İhale Kayıt Numaralı “Adıyaman Kahta Koçali Barajı Ana İletim Hattı ve Sulaması İnşaatı” işinin e-teklif alınarak açık ihale usulü ile ihaleye çıkarıldığı, söz konusu ihalenin yaklaşık maliyetinin 768.882.133,71 TL, sınır değerinin 580.401.319,71 TL olarak hesaplandığı, anılan ihalede toplam 73 adet ihale dokümanı indirildiği, başvuruya konu ihale için 9 isteklinin teklif sunduğu, 26.08.2020 onay tarihli ihale komisyonu kararında 2 isteklinin geçerli teklif, 4 isteklinin beyanları doğrultusunda geçerli teklif olarak belirlendiği, geçerli tekliflerin tamamının yaklaşık maliyetin altında olduğu,

 

26.08.2020 tarihli ihale komisyonu kararı ile; Age İnş. ve Tic. A.Ş. - Rec Uluslararası İnş. Yat. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının teklifinin, pilot ortak Age İnş. ve Tic. A.Ş. tarafından yeterlik bilgileri tablosunun “İhaleye Katılmak İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” sütununun “Teklif Vermeye Yetkili Olunduğuna İlişkin Bilgiler” satırının “Ticaret Sicili Bilgileri” bölümünde yer alan “Ticaret Sicili Gazetesi/Gazetelerinin Tarihi, Sayısı ve Sicil Müdürlüğü” ve “Diğer Belgeler Kullanılarak Tevsik Ediliyorsa Bu Belgelerin Tarih ve Sayısı ile Düzenleyen Gerçek/Tüzel Kişi” bölümlerinde herhangi bir beyanın yer almadığı gerekçesiyle,

 

Egecan Akar. Tem. Nak. İnş. Tur. San. Tic. A.Ş. - Vestan İnş. Tic. ve San.  A.Ş. İş Ortaklığının teklifinin, özel ortak Vestan İnş. Tic. ve San.  A.Ş. tarafından yeterlik bilgileri tablosunun “İhaleye Katılmak İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” sütununun “Teklif Vermeye Yetkili Olunduğuna İlişkin Bilgiler” satırının “Ticaret Sicili Bilgileri” bölümünde yer alan “Ticaret Sicili Gazetesi/Gazetelerinin Tarihi, Sayısı ve Sicil Müdürlüğü” ve “Diğer Belgeler Kullanılarak Tevsik Ediliyorsa Bu Belgelerin Tarih ve Sayısı ile Düzenleyen Gerçek/Tüzel Kişi” bölümlerinde herhangi bir beyanın yer almadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı,

 

Ziver İnş. Taah. Mad. Tur. Paz. San. Tic. A.Ş.nin teklifinin, aşırı düşük teklif açıklaması sunulmadığı gerekçesiyle reddedildiği,

 

Fiyatla birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınması neticesinde, Teskon Proses Değ. Mad. Fin. Dan. Tic. Ltd. Şti. - Best Tasarım  İnş. A.Ş. - Mustafa Ekşi İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak, Fernas İnş. A.Ş.nin teklifinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği görülmüştür.

 

Bunun üzerine, başvuru sahibi istekli Fernas İnş. A.Ş. tarafından idareye şikâyet ve 15.09.2020 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirâzen şikâyet başvurusunda bulunulmuş, bahse konu itirazen şikâyet başvurusuna ilişkin olarak Kamu İhale Kurulu tarafından 11.11.2020 tarihli ve 2020/UY.I-1855 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanunun 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

 

İhale dokümanı düzenlemelerinden, başvuruya konu ihalenin ihale tarihinin 29.06.2020 olduğu, teklif geçerlik süresinin ihale tarihinden itibaren 120 (yüz yirmi) takvim günü olduğu, isteklilerin teklif geçerlik sürelerinin 28.10.2020 tarihi itibariyle (27.10.2020 tarihi itibariyle geçerli) dolduğu anlaşılmıştır.

 

11.11.2020 tarihli ve 2020/UY.I-1855 sayılı Kurul kararının akabinde, idare tarafından yalnızca ihale üzerinde bırakılan istekliye EKAP üzerinden 18.11.2020 tarihli ve “Teklif Geçerlilik Süresi Hk.” konulu yazı gönderilmiş, söz konusu yazıda “2020/234568 İhale Kayıt Numaralı “Adıyaman Kahta Koçali Barajı Ana İletim Hattı ve Sulaması İnşaatı” ile ilgili olarak ihale süreci devam etmektedir.

Bahse konu iş ile ilgili teklif geçerlilik süresiniz dolmuş olup teklifinizin geçerli olup olmadığının tarafımıza bildirilmesi ile teklifiniz geçerli olması halinde İdari Şartname 24.1 maddesinde yer alan teklif geçerlilik süresi kadar geçici teminat mektubunuzun geçerlilik tarihinin uzatılması ve 3 (Üç) iş günü içerisinde İdaremize cevabınızın ve geçici teminat mektubunuzun bildirilmesi hususunda;

            Gereğini bilgilerinize rica ederiz.” ifadesine yer verilmiştir.

 

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından 18.11.2020 tarihli ve “Teklif Geçerlilik Süresi Hk.” konulu yazıya 23.11.2020 tarihinde cevap verilmiş, anılan cevap yazısında “2020/234568 nolu Adıyaman Kahta Koçali Barajı Ana İletim Hattı ve Sulaması İnşaatı ihalesi için firmamızın vermiş olduğu teklif yaptığımız değerlendirme sonucunda geçerliliğini yitirmiştir. Gereğini bilgilerinize arz ederiz.” ifadesine yer verilmiştir.

 

Akabinde idare tarafından ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekliye EKAP üzerinden 27.11.2020 tarihli ve “İhalenin İptal Edilmesi Hk.” konulu yazı gönderilmiş, bahse konu yazıda “29.06.2020 tarihinde ihalesi gerçekleştirilen 2020/234568 İhale Kayıt Numaralı “Adıyaman Kahta Koçali Barajı Ana İletim Hattı ve Sulaması İnşaatı” işi ile ilgili olarak ihale 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39. maddesi uyarınca iptal edilmiştir. İhalenin iptal edilme gerekçesi tebligat ekinde yer almaktadır.

Bu tebligatın bildiriminden itibaren 5 gün içinde Kamu İhale Kurumuna başvuruda bulunulabilir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 41 inci maddesi hükmüne göre bilgi edinilmesi hususunu rica ederim.” ifadesine yer verilmiştir.

 

27.11.2020 tarihli ve “İhalenin İptal Edilmesi Hk.” konulu yazının eki yazıda “2020/234568 İhale Kayıt Numaralı “Adıyaman Kahta Koçali Barajı Ana İletim Hattı ve Sulaması İnşaatı” nin ihalesi 29.06.2020 tarihinde elektronik ortamda (e-İhale) yapılarak, 26.08.2020 tarih ve 90703 sayılı İhale Komisyon Kararı bütün firmalara 26.08.2020 tarihinde EKAP üzerinden tebliğ edilmiştir. 04.09.2020 tarihinde Fernas İnşaat Anonim Şirketi firması İdaremize şikâyet başvurusunda bulunmuş olup, firmanın şikâyet başvurusu 07.09.2020 tarihinde İhalelere Yönelik Başvurular Hakkmdaki Yönetmeliğin 11. Maddesinin c bendine göre reddedilmiştir.

Fernas İnşaat Anonim Şirketi firması 15.09.2020 tarihinde Kamu İhale Kurumu’na itirazen şikayet başvurusunda bulunmuş olup 11.11.2020 tarih ve 2020/UY.I-1855 sayılı Kurul kararına göre Kamu İhale Kanunu’nun 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine karar verilmiştir. (Ek-1)

29.06.2020 tarihinde yapılan ihaleye ait İdari Şartnamenin “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 24.1 maddesi “Tekliflerin geçerlilik süresi, ihale tarihinden itibaren 120 - yüz yirmi (rakam ve yazıyla) takvim günüdür.” şeklinde düzenlenme yer almakta olup, 26.10.2020 tarihi itibariyle teklif geçerlilik süreleri dolmuştur. Bu bağlamda, 18.11.2020 tarih ve 126358 sayılı Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP) tebligatı ile İdari Şartnamenin 36. maddesine göre “Ekonomik açıdan en avantajlı” teklif olarak belirlenen “Teskon Proses Değerli Madenler Finansal Danışmanlık Ticaret Limited Şirketi, Best Tasarım İnşaat Anonim Şirketi, Mustafa Ekşi İnşaat Turizm San Ve Tic. Ltd. Şti İş Ortaklığı” ndan “tekliflerinin geçerli olup olmadığının ve tekliflerinin geçerli olması halinde İdari Şartname 24.1 maddesinde yer alan teklif geçerlilik süresi kadar geçici teminat mektuplarının süresinin uzatılması’’'' talep edilmiş olup, 23.11.2020 tarihli (İdaremiz kayıtları 23.11.2020 tarih ve 78186 sayı) sunulan cevabi yazı ile “tekliflerinin geçerliliğini yitirdiği ve idare ile sözleşme imzalanmayacağı’'’ bildirilmiştir. (Ek-2)

Kesinleşen ihale kararı bildirildikten sonra İdareye şikayet ve Kamu İhale Kurumu’na itirazen şikayet başvurusunda bulunulması nedeniyle ihale sürecinin uzaması sonucunda; ihale dokümanında belirtilen 120 günlük teklif geçerlilik süresi dolmuş ve ihale üzerinde kalan istekli firma teklif geçerlilik süresini uzatmayı kabul etmediğinden istekli firma ile sözleşme imkânı ortadan kalkmıştır. Diğer taraftan, ihale sürecinin uzaması sonucu teklif geçerlik süresinin dolmuş olması nedeniyle ihaleye katılan diğer isteklilerden tekliflerinin süresini uzatma talebinde bulunulmaksızın ihalenin iptal edilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir. Ayrıca; en avantajlı ikinci teklifin ekonomik yönden en uygun teklife göre 35.974.241,61 TL daha yüksek olduğu bilinmektedir. …” ifadelerine yer verilmiştir.

 

Yukarıda aktarılanlardan, başvuruya konu ihalenin iki gerekçeyle iptal edildiği,

 

- Birinci gerekçenin, “ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen istekli tarafından teklif geçerlik süresinin uzatılmaması üzerine diğer isteklilere sorulmasına gerek görülmemesi” olduğu,

 

- İkinci gerekçenin ise “ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen isteklinin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen isteklinin teklifinden 35.974.241,61 TL daha yüksek olması” olduğu anlaşılmıştır.

 

İlgili mevzuat hükümleri ile ihalenin iptali hususunda, ihale komisyonlarına ve ihale yetkilisine dolayısıyla idarelere takdir yetkisi verildiği anlaşılmakla birlikte, ihale komisyonları ile ihale yetkililerinin söz konusu yetkilerinin mutlak ve sınırsız bir yetki niteliğinde olmadığı, mevzuat, kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek usule ve amaca uygun olarak kullanılması gerektiği, iptal gerekçelerine ilişkin değerlendirmelerin somutlaştırılarak, başka bir ifadeyle bilgi/belgelere dayandırılarak açıkça ortaya konulması gerektiği, netice itibariyle, idarenin ihalenin iptalinde bir gerekçesinin olması, bu gerekçenin de somut ve hukuka uygun bir gerekçe olması gerektiği anlaşılmaktadır.

 

İncelemeye konu ihalenin, 4734 sayılı Kanunda “bütün isteklilerin teklif verebildiği usuldür” şeklinde tanımlanan açık ihale usulü ile gerçekleştirildiği, söz konusu ihalenin yaklaşık maliyetinin 768.882.133,71 TL, sınır değerinin 580.401.319,71 TL olarak hesaplandığı, anılan ihalede toplam 73 adet ihale dokümanı indirildiği, başvuruya konu ihale için 9 isteklinin teklif sunduğu, 26.08.2020 onay tarihli ihale komisyonu kararında 2 isteklinin geçerli teklif, 4 isteklinin beyanları doğrultusunda geçerli teklif olarak belirlendiği, geçerli tekliflerin tamamının yaklaşık maliyetin altında olduğu, idare tarafından yaklaşık maliyetin hatalı hesaplandığına yönelik bir tespit ve değerlendirmenin yapılmadığı, kamu ihale mevzuatında ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif geçerlik süresini uzatmaması durumunda, diğer tekliflerin ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifiyle karşılaştırılarak ihalenin iptal edilebileceğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığı, dolayısıyla bu hususun da ihalenin iptaline gerekçe olarak kullanılamayacağı sonucuna ulaşılmıştır.

 

Ayrıca, ihale komisyonunun 26.08.2020 onay tarihli kararı ile fiyatla birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınması neticesinde, Teskon Proses Değ. Mad. Fin. Dan. Tic. Ltd. Şti. - Best Tasarım  İnş. A.Ş. - Mustafa Ekşi İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak, Fernas İnş. A.Ş.nin teklifinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, başvuruya konu ihalenin ihale tarihinin 29.06.2020 olduğu, teklif geçerlik süresinin ihale tarihinden itibaren 120 (yüz yirmi) takvim günü olduğu, isteklilerin teklif geçerlik sürelerinin 28.10.2020 tarihi itibariyle (27.10.2020 tarihi itibariyle geçerli) dolduğu, ihale sürecinin uzaması ve teklif geçerlilik süresinin dolması nedeniyle yalnızca ihale üzerinde bırakılan istekliden 18.11.2020 tarihinde teklifinin geçerli olup olmadığı bilgisinin talep edildiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından da söz konusu teklif geçerlik süresi uzatma talebine olumsuz yönde cevap verildiği, buna istinaden idare tarafından ilk komisyon kararı ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen başvuru sahibi istekliye teklifinin geçerli olup olmadığı sorulmaksızın ihalenin iptal edildiği anlaşılmıştır.

 

Kamu ihale mevzuatı hükümleri dikkate alındığında, ihale sürecinin uzaması sonucunda, teklif geçerlilik süresinin dolması durumunda sadece teklif geçerlik süresinin dolduğu gerekçe gösterilerek ihalenin iptal edilmesinin uygun olmayacağı, ihale sürecinin uzaması ve teklif geçerlik süresinin dolması halinde önceki süreçte alınmış olan ihale komisyonu kararıyla ihale üzerinde bırakılan istekli ile varsa ve belirlenmiş ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekliye teklif geçerlik süresini uzatıp uzatmadığı hususunun sorularak değerlendirme yapılması gerektiği, dolayısıyla somut durumda idarenin ilk ihale komisyonu kararıyla ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlediği başvuru sahibi istekliye, teklif geçerlik süresini uzatıp uzatmadığı hususu sorulmadan ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin teklifini uzatmaması sonrasında “ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen istekli tarafından teklif geçerlik süresinin uzatılmaması üzerine diğer isteklilere sorulmasına gerek görülmemesi” gerekçesiyle iptal edilmesinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesindeki temel ilkelerden “eşit muamele” ilkesine aykırılık teşkil edeceği ve aynı zamanda “ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen isteklinin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen isteklinin teklifinden daha yüksek olması” gerekçesiyle de ihalenin iptal edilmesini mümkün kılan bir düzenlemenin bulunmadığı, bu nedenlerle idarece ihalenin iptali işleminin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Kaynak: (A.D) - Aşırı Düşük Editör: Harun Uğraş ASLAN
Yorumlar
Haber Yazılımı